Sorun Ne? "Kart Var, Emeklilik Yok"
Mevcut Sosyal Güvenlik mevzuatı, staj ve çıraklık dönemini "kısa vadeli sigorta kolları" statüsünde değerlendiriyor. Yani, o dönemde öğrenci adına sadece "iş kazası ve meslek hastalığı" primi yatırılıyor. Emeklilik için şart olan "malullük, yaşlılık ve ölüm" primleri yatırılmadığı için, vatandaşın elindeki o sarı sigorta kartı ve üzerindeki tarih, emeklilik hesabında yok hükmünde sayılıyor. Bu durum, EYT yasası çıktığında binlerce kişinin, sırf bu teknik detay yüzünden emekliliği kaçırmasına ve mağdur olmasına neden olmuştu.
Masadaki En Güçlü Senaryo: "Avukat Modeli"
Ankara kulislerinden sızan bilgilere göre, hükümet kanadında konuyla ilgili teknik çalışmalar (etki analizi) sürüyor. Mağduriyetin giderilmesi için konuşulan en güçlü formül ise "Geriye Dönük Borçlanma".
Tıpkı avukatların staj sürelerini veya erkeklerin askerlik sürelerini para ödeyerek (borçlanarak) sigorta günlerine ekletmesi gibi, staj ve çıraklık mağdurlarına da bu hakkın tanınması gündemde.
Eğer bu formül kabul edilirse: Vatandaşlar stajda geçen sürelerin primini cebinden ödeyecek.
Sonuç: Sigorta başlangıç tarihi, stajın başladığı güne çekilecek. Bu da birçok çalışan için 3 ila 5 yıl daha erken emeklilik anlamına geliyor.
Meclis'te Son Durum Ne?
Şu an için komisyon aşamasında MHP ve bazı muhalefet milletvekillerinin verdiği kanun teklifleri bulunuyor. AK Parti grubu henüz "Kesin çıkacak" demese de, kapıyı tamamen kapatmış değil. İlgili bakanlıkların bütçe yükünü hesapladığı ve düzenlemenin Torba Yasa'ya son dakika önergesiyle eklenebileceği konuşuluyor.
Meslek lisesi memleket meselesidir diyoruz ancak o liselerde ter döken çocukların sigortasını "yarım" yatırıyoruz. Bu çelişkinin giderilmesi, sadece bir emeklilik hakkı değil, mesleki eğitime verilmesi gereken değerin de bir göstergesi olacaktır. Süreci dakika dakika takip ediyoruz.
