Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı mayıs ayı konut ve iş yeri satış verilerine göre, sıfır (ilk el)
Konut Satışları geçen yılın aynı ayına göre yüzde 27,9 düşerek 30 bin 196 oldu. İkinci el konut piyasasında ise düşüş daha derin hissedildi; satışlar yüzde 32,7 azalarak 63 bin 137'ye indi. Mayıs ayındaki toplam satışlar içinde sıfır konutların payı yüzde 32,4 olurken, ikinci el konutlar yüzde 67,6 ile aslan payını korudu.
Son 3 Yılın En Belirgin Daralması
Açıklanan istatistiki veriler, emlak sektörünün 2023 Aralık döneminden sonraki en durgun ayını geçirdiğini ortaya koydu. Nisan ayındaki 126 binlik zirvenin ardından mayıs ayında yaşanan bu sert düşüş dikkat çekti.
Kredili Satışlarda Gerileme Sürüyor
Banka kredili (ipotekli) konut satışları, mayısta geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,8'lik hafif bir azalışla 19 bin 754'e geriledi. Kredi dışı yöntemlerle yapılan diğer konut satışları ise yıllık bazda yüzde 36,2 gibi ciddi bir oranda azalarak 73 bin 579 oldu. Böylece toplam satışlar içinde ipotekli işlemlerin payı yüzde 21,2, peşin veya senetli gibi diğer satışların payı ise yüzde 78,8 olarak şekillendi.Takvim etkisinden arındırılmış verilere bakıldığında, mayıs ayında geçen yılın aynı ayına göre ilk el satışlar yüzde 3,6, ikinci el satışlar ise yüzde 11,3 azaldı. Dönemsel dalgalanmaları dışarıda bırakan mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre ise bir önceki aya kıyasla sıfır konutlarda yüzde 3,4, ikinci el konutlarda yüzde 0,5'lik bir düşüş yaşandı.
Yabancı Yatırımcının Talebi Yüzde 27 Azaldı
Yabancı uyruklu kişilere yapılan konut satışları mayıs ayında, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 27 kan kaybederek 1.387'ye düştü. Bu dönemde yabancıların toplam satışlar içindeki payı yüzde 1,5 seviyesinde kaldı.Mayıs ayında Türkiye'den en çok konut alan yabancı ülke vatandaşları sıralamasında 268 konutla Rusya Federasyonu liderliğini sürdürürken, onu 125 konutla İran ve 88 konutla Ukrayna vatandaşları takip etti.
5 Aylık Dönemde Genel Tablo Ne Durumda?
Yılın ilk 5 ayını kapsayan Ocak-Mayıs döneminde, toplam konut satışları bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6,6 azalarak 569 bin 537 olarak gerçekleşti. Bu dönemde sıfır konut satışları yüzde 3,4 düşüşle 178 bin 81'e, ikinci el satışlar ise yüzde 7,9 azalışla 391 bin 456'ya geriledi.Dikkat çeken bir detay olarak; ipotekli konut satışları ilk 5 ayda yüzde 25,8'lik bir artış göstererek 116 bin 801'e yükselirken, diğer konut satışları yüzde 12,4 azalarak 452 bin 736 oldu. Yabancılara yapılan satışlar ise ilk 5 ayda yüzde 15,1 azalarak 7 bin 68'de kaldı.Aynı dönemde ticari gayrimenkul tarafında da hareketlilik azaldı; Türkiye genelinde mayıs ayında satılan toplam iş yeri sayısı yıllık bazda yüzde 30,9 düşüşle 11 bin 434'e geriledi.
Ticari Gayrimenkulde de Kan Kaybı
Mayıs ayında sıfır iş yeri satışları geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 24,8 azalarak 3 bin 255'e düştü. İkinci el iş yeri piyasasında ise azalış yüzde 33,1'i buldu ve satışlar 8 bin 179 olarak kayıtlara geçti.İpotekli iş yeri satışları mayıs ayında yıllık yüzde 22,9 artışla 536'ya çıkarken, diğer yöntemlerle yapılan iş yeri satışları yüzde 32,4 azalarak 10 bin 898 oldu. Aylık bazda (mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış) bakıldığında, bir önceki aya göre sıfır iş yeri satışları yüzde 2,8, ikinci el iş yeri satışları ise yüzde 6,2 düşüş gösterdi.
İş Yeri Satışlarında Ocak-Mayıs Bilançosu
Yılın ilk 5 ayında sıfır iş yeri satışları yüzde 6,6 azalarak 18 bin 768'e, ikinci el iş yeri satışları ise yüzde 10,9 gerileyerek 50 bin 195'e düştü. Toplamda, Ocak-Mayıs döneminde satılan ticari gayrimenkul sayısı geçen yıla göre yüzde 9,7 azalarak 68 bin 963 oldu.Bu dönemde kredili (ipotekli) iş yeri satışları yüzde 62,6 gibi yüksek bir oranla artarak 3 bin 260'a ulaşırken, peşin ve diğer satışlar yüzde 11,7 azalarak 65 bin 703 seviyesine çekildi.