Ocak ayının yaklaşmasıyla birlikte milyonlarca çalışanı ilgilendiren tazminat hesapları da gündeme geldi. Ücretlerde yapılacak artışlar nedeniyle hem kıdem hem de ihbar tazminatlarında yeni rakamlar ortaya çıkacak.Kıdem tazminatında asgari ücret artışı alt sınırı etkilerken, yüksek maaşlı çalışanların alabileceği azami tutarı belirleyen tavan ise memur maaş katsayısına göre değişecek.
Kıdem Tazminatı İçin En Az Bir Yıl Şartı
Kıdem tazminatından yararlanabilmek için çalışanın aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl görev yapmış olması gerekiyor.İşçinin kendi isteği ve kusuru dışında işten çıkarılması başta olmak üzere emeklilik, askerlik, kadın çalışanların evlilik nedeniyle işten ayrılması ve haklı nedenle fesih gibi belirli durumlarda
Kıdem Tazminatı alınabiliyor.Her işten ayrılma durumunda kıdem tazminatı hakkı doğmadığı için fesih nedeninin yasal şartları taşıması önem taşıyor.
Hesaplamada Son Brüt Ücret Dikkate Alınıyor
Kıdem tazminatı belirlenirken çalışanın son giydirilmiş brüt ücreti esas alınıyor.Maaşa ek olarak çalışana düzenli şekilde yapılan ve ücret niteliği taşıyan ödemeler de hesaplamaya dahil edilebiliyor. Çalışılan her tam yıl için bir aylık giydirilmiş brüt ücret üzerinden tazminat hesaplanıyor.Ortaya çıkan kıdem tazminatından damga vergisi kesildikten sonra kalan tutar çalışana ödeniyor.
Asgari Ücret Zammı Kıdem Tazminatına Yansıyacak
Mevcut durumda asgari ücretle çalışan bir işçinin bir yıllık hizmet karşılığında hesaplanan kıdem tazminatı 33 bin 30 lira seviyesinde bulunuyor.Damga vergisi düşüldüğünde çalışanın eline geçen net ödeme yaklaşık 32 bin 779 lira oluyor.Asgari ücretin yeni yılda Orta Vadeli Program'daki yüzde 28,4'lük enflasyon tahmini oranında artırılması durumunda bir yıllık en düşük brüt kıdem tazminatının 42 bin 410,52 liraya ulaşması bekleniyor.Damga vergisinin ardından net tutarın ise yaklaşık 42 bin 88,63 lira olması öngörülüyor.Ücret artışının yüzde 30 seviyesinde gerçekleşmesi halinde de en düşük kıdem tazminatı 42 bin liranın üzerine çıkacak.
İhbar Tazminatında Çalışma Süresi Belirleyici
Maaşlardaki artış ihbar tazminatı rakamlarını da değiştirecek.İhbar tazminatının hesabında çalışanın iş yerindeki hizmet süresi dikkate alınıyor. Buna göre 6 aydan az çalışanlar için 2 hafta, 6 ay ile 1,5 yıl arasında çalışanlar için 4 hafta bildirim süresi uygulanıyor.Çalışma süresi 1,5 yıldan 3 yıla kadar olan işçilerde bu süre 6 haftaya, 3 yıldan uzun süredir çalışanlarda ise 8 haftaya çıkıyor.Bildirim süresine uyulmadan iş sözleşmesinin sona erdirilmesi halinde karşı tarafa bu süreye denk gelen ücretin ödenmesi gerekiyor.
İhbar Tazminatı 67 Bin Lirayı Aşabilir
Asgari ücretli bir çalışanın mevcut 2 haftalık ihbar tazminatı 12 bin 984,82 lira seviyesinde bulunuyor.Ücretlerde yüzde 28,4 artış yapılması halinde bu rakamın 16 bin 672,64 liraya, yüzde 30 artış durumunda ise 16 bin 880,40 liraya yükselmesi bekleniyor.Dört haftalık ihbar tazminatı aynı zam senaryolarında sırasıyla 33 bin 345,25 lira ve 33 bin 760,77 lira olacak.Altı haftalık ihbar tazminatının 50 bin lirayı aşması beklenirken, 8 haftalık ihbar tazminatı yüzde 28,4 artış halinde 66 bin 690,48 liraya, yüzde 30 artışta ise 67 bin 521,52 liraya kadar çıkabilecek.
Kıdem Tazminatı Tavanına Memur Zammı Etkisi
Yeni yıldaki önemli değişikliklerden biri de kıdem tazminatı tavanında yaşanacak.Takvim'de yer alan habere göre, ocak ayında memur maaş katsayısında yapılacak artış kıdem tazminatı tavanının da yükselmesine neden olacak.Maaşı tavan tutarının üzerinde bulunan çalışanlara her hizmet yılı için en fazla belirlenen tavan üzerinden kıdem tazminatı ödenebiliyor.Mevcut durumda kıdem tazminatı tavanı 73 bin 729,87 lira olarak uygulanıyor. Damga vergisi kesintisinin ardından yıllık net azami ödeme 73 bin 170,28 liraya denk geliyor.
Yeni Tavan İçin 80 Bin Lira Hesabı
Memur maaşlarına yönelik mevcut tahminlere göre yeni kıdem tazminatı tavanının 78 bin 891,96 lira ile 80 bin 166,49 lira arasında belirlenebileceği hesaplanıyor.Bu senaryolarda damga vergisi sonrasında çalışana ödenebilecek yıllık en yüksek net kıdem tazminatı 78 bin 292,18 lira ile 79 bin 558,02 lira arasında değişecek.Kesin kıdem tazminatı tavanı, ocak ayında memur maaş katsayısının açıklanmasının ardından belli olacak.
Asgari Ücretlinin İhbar Tazminatında Yeni Rakamlar
| Çalışma süresi | Mevcut | %28,4 zamlı | %30 zamlı |
| 2 hafta | 12.984,82 TL | 16.672,64 TL | 16.880,40 TL |
| 4 hafta | 25.969,82 TL | 33.345,25 TL | 33.760,77 TL |
| 6 hafta | 38.954,72 TL | 50.017,86 TL | 50.641,14 TL |
| 8 hafta | 51.939,63 TL | 66.690,48 TL | 67.521,52 TL |
Kıdem Tazminatında Beklenen Tutarlar
| Kıdem tazminatı | Mevcut | %7 zamlı | %8,73 zamlı |
| En düşük | 33.030,00 TL | 42.410,52 TL | 42.839,00 TL |
| En düşük net | 32.779,31 TL | 42.088,63 TL | 42.613,10 TL |
| Tavan | 73.729,87 TL | 78.891,96 TL | 80.166,49 TL |
| Tavan net | 73.170,28 TL | 78.292,18 TL | 79.558,02 TL |
