Kiralık taşınmaz ilanlarında 1 Ocak 2025’te uygulanmaya başlanan sistem, 15 Şubat itibarıyla satılık taşınmaz ilanlarını da kapsayacak şekilde ikinci aşamaya geçti. Yeni düzenlemeyle birlikte mülk sahipleri kendi taşınmazlarını veya birinci derece yakınlarını yetkilendirerek ilan verebilecek.
Vatandaşlar ayrıca e-Devlet üzerinden taşınmazlarını seçerek Emlak işletmelerine satış ilanı yetkisi tanıyabilecek. Yetkilendirme işlemlerinde asgari üç aylık süre şartı uygulanacak ve bu süre aynı sistem üzerinden uzatılabilecek ya da iptal edilebilecek.
Sistem sayesinde yetkisiz kişiler tarafından açılan sahte ilanların, fiyat manipülasyonlarının ve kayıt dışı aracılık faaliyetlerinin önlenmesi hedefleniyor. Doğrulaması yapılan ilanlarda “EİDS’den yetki doğrulaması yapılmıştır” ibaresi veya logosunun yer alacağı belirtildi.
Satılık Konut İlan Sayısında 10 Günde 10 Bin Azalma
Yapay zeka destekli gayrimenkul analiz platformu olarak faaliyet gösteren Endeksa verilerine göre, sistemin devreye alınmasının ardından Türkiye genelinde satılık konut ilan sayısı 10 günlük süreçte azaldı.
Platform verilerine göre, satılık konut ilan sayısı 1 milyon 45 bin 933’ten 1 milyon 35 bin 379’a gerileyerek yaklaşık 10 bin 554 azalma gösterdi. Bu değişim yaklaşık yüzde 1’lik düşüşe karşılık geldi.
Tüm taşınmaz ilanları ise 1 milyon 618 bin 875 seviyesinden 1 milyon 612 bin 498’e gerileyerek yüzde 0,4 oranında azaldı.
Üç Ay İçinde İlan Sayısında 250 Bin Azalma Bekleniyor
Görkem Öğüt, doğrulama sisteminin kiralık ilanlarda da benzer etkiler oluşturduğunu hatırlatarak satılık ilanlarda düşüşün ilerleyen dönemde hızlanabileceğini söyledi.
Öğüt, kiralık ilan uygulamasının başladığı 2025 yılından sonra toplam ilan sayısındaki düşüşün üçüncü ayda yaklaşık yüzde 20’ye ulaştığını belirterek şu bilgileri verdi:
“10 günlük süreçte konut ilanlarında 10 bin 554 adetlik gerileme görüldü. Tüm taşınmaz ilanlarında ise düşüş 6 binin biraz üzerinde oldu. Henüz net sonuç değerlendirmesi için erken olmakla birlikte, kiralık ilanlarda yaşanan sürece benzer şekilde satılık ilan sayısındaki düşüşün üçüncü ay itibarıyla hızlanacağını ve ortalama yüzde 15 seviyesinde gerçekleşeceğini öngörüyoruz.”
Mevcut yaklaşık 1,6 milyon satılık taşınmaz ilanı dikkate alındığında, ilan sayısının orta vadede 240 bin ila 250 bin adet azalabileceği tahmin ediliyor.
“Sektörde Şeffaflık Artacak, Spekülatif Fiyat Artışları Önlenebilir”
Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Genel Başkanı Hakan Akdoğan, sahte ve yanıltıcı ilanların uzun süredir sektörün önemli sorunlarından biri olduğunu belirtti.
Akdoğan, yeni sistemle birlikte emlak ofisleri üzerinden yapılan yetkilendirme olmadan ilan verilemeyeceğini ifade ederek şu değerlendirmede bulundu:
“Doğru çalışan ile yanlış çalışan ayrışacak. Sahte ilanların önüne geçilecek. Tüketiciler doğru muhatabın kim olduğunu bilecek. Bir konutun birden fazla ilanda görünmesi gibi durumlar ortadan kalkacak. Sektör daha şeffaf hale gelecek ve spekülatif fiyat artışlarının önüne geçilecek.”
Kapora Dolandırıcılığı Gibi Suistimallerin Önüne Geçilecek
İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizameddin Aşa da uzun süredir ilan platformlarında denetim mekanizması talep edildiğini hatırlattı.
Aşa, özellikle mal sahibi adına verilen ilanlarda dolandırıcılık riskinin bulunduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Artık tüketici muhatabının kim olduğunu bilecek. Taşınmaz ilanları yalnızca malik ya da malik tarafından yetkilendirilen emlakçı veya birinci derece yakını tarafından verilebilecek. Bu sayede kapora dolandırıcılığı gibi suistimaller büyük ölçüde engellenecek. Özellikle son yıllarda cazip fiyatlı ilanlarla yapılan dolandırıcılık vakaları önemli bir sorun oluşturuyordu. Bir saatte aynı ilan üzerinden onlarca kişinin dolandırıldığı durumlar yaşanabiliyordu.”
“Piyasa Verileri Daha Doğru Yansıyacak”
Ahmet Büyükduman, EİDS uygulamasının gayrimenkul piyasasında veri doğruluğunu artıracağını belirtti.
Büyükduman, sistem sayesinde piyasa göstergelerinin daha sağlıklı oluşacağını ifade ederek satılık ilan sayılarında yüzde 15 civarında düşüş beklediğini söyledi.
