Yargıtay'dan Ev Sahibi ve Kiracıları İlgilendiren Karar! 5 Yıllık Kira Hesabında Yeni Dönem
Yargıtay, kira sözleşmelerinde 5 yıllık sürenin hesaplanmasına ilişkin dikkat çeken bir karara imza attı. Aynı iş yerini uzun yıllardır kullanan kiracıyla yeni sözleşme yapılmasının, kira ilişkisinin başlangıç tarihini her durumda değiştirmeyeceği belirtildi. Yüksek Mahkeme, kira bedelinin yeniden belirlenmesinde eski sözleşmelerin ve piyasa koşullarının da incelenmesi gerektiğine hükmetti.
Ev sahipleri ve kiracıları yakından ilgilendiren kira tespit davalarına ilişkin Yargıtay'dan önemli bir karar geldi. İstanbul'da 2005 yılından bu yana aynı kiracı tarafından kullanılan bir iş yerinde yaşanan kira anlaşmazlığı, 5 yıllık sürenin nasıl hesaplanacağı sorusunu yeniden gündeme taşıdı. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yalnızca son kira sözleşmesinin tarihine dayanılarak karar verilmesini yeterli bulmadı.
Yeni Sözleşme Kira Anlaşmazlığına Neden Oldu
İstanbul'da bulunan bir iş yeri, 2005 yılında kiraya verildi. Kiracı, uzun yıllar boyunca aynı taşınmazı kullanmayı sürdürürken taraflar 2018 yılında yeni bir kira sözleşmesi imzaladı.
Aradan geçen sürede bölgedeki kira fiyatlarının yükseldiğini belirten mülk sahibi, mevcut kira bedelinin emsal iş yerlerine göre düşük kaldığını ileri sürdü. Taraflar arasında anlaşma sağlanamayınca uyuşmazlık mahkemeye taşındı.
Ev Sahibi Kirayı 39 Bin Liraya Yükseltmek İstedi
2021 yılında aylık 22 bin lira kira ödenen iş yeri için mülk sahibi, mahkemeden kira bedelinin 39 bin lira olarak belirlenmesini talep etti.
Ancak davanın temel tartışma konusu, kira artışından çok 5 yıllık sürenin hangi tarihten itibaren hesaplanacağı oldu. Çünkü tarafların 2018'de imzaladığı yeni sözleşmenin üzerinden henüz 5 yıl geçmemişti.
Mahkemeler 2018 Tarihini Esas Aldı
Davaya bakan sulh hukuk mahkemesi, 2018 yılında düzenlenen kira sözleşmesini dikkate alarak 5 yıllık sürenin dolmadığına karar verdi.
Bu nedenle kira bedelinin emsal taşınmazlar ve hakkaniyet ölçütlerine göre yeniden belirlenmesine yönelik talebi kabul etmedi. Mahkeme, sözleşmede yer alan artış şartının yasal sınırlar çerçevesinde uygulanabileceğini değerlendirdi.
Karara itiraz eden mülk sahibi dosyayı istinafa taşıdı. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi de yerel mahkemenin kararını uygun buldu.
Yargıtay Son Sözleşmenin Tarihini Yeterli Bulmadı
Dosyanın Yargıtay'a taşınmasıyla birlikte uyuşmazlık yeniden değerlendirildi.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 3 Mart 2026 tarihli kararında kiracının 2005 yılından itibaren aynı iş yerini kullandığına dikkat çekti.
Yüksek Mahkeme, 2018'de imzalanan sözleşmenin yeni bir kira ilişkisi oluşturup oluşturmadığının araştırılması gerektiğini belirtti. Özellikle sözleşmenin yapıldığı tarihte belirlenen kira bedelinin piyasa koşullarına uygun olup olmadığının tespit edilmesi istendi.
Bu inceleme yapılmadan yalnızca 2018 tarihinin esas alınması doğru bulunmadı ve karar bozuldu.
Kira Bedelinde İki Farklı İhtimal Gündemde
Bozma kararının ardından dosyada bilirkişi incelemesi yapılması gerekecek. İncelemede 2018 yılında kararlaştırılan kira bedelinin o dönemdeki emsal taşınmazlarla karşılaştırılması bekleniyor.
Kira bedelinin 2018 yılındaki piyasa değerlerine uygun olduğunun belirlenmesi halinde, talep edilen dönem için sözleşmedeki artış şartı ve yasal artış sınırları esas alınabilecek.
Ancak yeni sözleşmenin mevcut kira ilişkisini devam ettirmek amacıyla düzenlendiği ve bedelin piyasa rayicinin altında kaldığı tespit edilirse, 2005 yılındaki ilk kiralama tarihi dikkate alınarak kira bedelinin yeniden belirlenmesi gündeme gelebilecek.
Bununla birlikte Yargıtay'ın kararı, ev sahibinin talep ettiği 39 bin liralık kiranın doğrudan kabul edildiği anlamına gelmiyor. Nihai karar, yapılacak incelemenin ardından verilecek.
5 Yıllık Kira Kuralı Değişti Mi?
Yargıtay'ın kararıyla birlikte kira sözleşmelerinde uygulanan 5 yıllık sürenin kaldırıldığı yönünde bir durum söz konusu değil.
Türk Borçlar Kanunu'nun 344. maddesinde yer alan düzenleme geçerliliğini koruyor. Ancak tarafların yeni bir sözleşme imzalaması, devam eden kira ilişkisindeki 5 yıllık sürenin her durumda yeniden başlayacağı anlamına gelmiyor.
Bu nedenle mahkemelerin, sözleşmenin niteliğini ve yeni kira bedelinin belirlendiği tarihteki piyasa koşullarını birlikte incelemesi gerekiyor.
Eski Kira Sözleşmeleri Artık Daha Da Önemli
Karar, özellikle uzun yıllardır aynı taşınmazda oturan veya iş yeri kullanan kiracılar açısından eski kira belgelerinin önemini ortaya koydu.
Ev sahiplerinin ilk sözleşmeleri, geçmiş kira ödemelerini ve kira ilişkisinin ne zaman başladığını gösteren belgeleri saklaması önem taşıyor.
Kiracılar açısından ise yenilenen sözleşmenin imzalandığı tarihteki emsal kira bedelleri, banka kayıtları ve varsa bilirkişi raporları uyuşmazlığın çözümünde etkili olabiliyor.
Yargıtay'ın verdiği bu karar, uzun süreli kira ilişkilerinde sonradan imzalanan sözleşmelerin nasıl değerlendirileceğine ilişkin benzer davalar için önemli bir hukuki örnek oluşturuyor.