Yargıtay'dan Emsal Karar: Kiracılar Fazla Ödedikleri Parayı Geri Alabilecek

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira ilişkilerinde fazla ödendiği iddia edilen bedellerin geri alınmasına yönelik önemli bir karara imza attı. Yargıtay, kiracının dava dilekçesinde talebini 'istirdat' olarak nitelendirmesinin mahkeme açısından bağlayıcı olmadığına hükmetti.

Daire, uyuşmazlığın kullanılan hukuki ifadeden ziyade olayın gerçek niteliğine göre değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Buna göre, kira sözleşmesi kapsamında fazla ödendiği ileri sürülen paranın iadesi, şartları oluştuğu takdirde alacak talebi kapsamında ele alınabilecek.

19 Ağustos 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan karara konu olay, Polatlı 2. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülen bir davada yaşandı.

Kiracı Fazladan Ödediğini İleri Sürdü

Dava dosyasına göre kiracı, kira sözleşmesinde belirlenen tutarın üzerinde ödeme yaptığını öne sürerek mahkemeye başvurdu. Kiraya verenin farklı gerekçelerle kira bedelinde artış istediğini belirten kiracı, bu nedenle kendisinden fazla para tahsil edildiğini savundu.

Kiracı, 2024 yılı Kasım ayına kadar gerçekleştirdiği ödemeler arasında 9 bin 822 liralık kısmın fazla olduğunu iddia etti. Söz konusu tutarın, 15 Ekim 2024 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte kendisine ödenmesini talep etti.

Ancak ilk derece mahkemesi, davanın hukuki niteliğini “istirdat davası” olarak değerlendirdi ve davayı reddetti.

İlk Derece Mahkemesi Davayı Neden Reddetti?

Polatlı 2. Sulh Hukuk Mahkemesi, istirdat davasının açılabilmesi için ödemenin kesinleşmiş bir icra takibi kapsamında ve cebri icra tehdidi altında yapılması gerektiği görüşüne vardı.

Mahkeme, somut olayda kiracının geri istediği son ödemenin herhangi bir kesinleşmiş icra takibi bulunmaksızın yapıldığına dikkat çekti. Bu nedenle istirdat davasının yasal şartlarının oluşmadığı sonucuna ulaştı.

Bunun üzerine karar, Adalet Bakanlığının kanun yararına temyiz başvurusu üzerine Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin incelemesine taşındı.

Yargıtay: Davanın Hukuki Niteliğini Mahkeme Belirler

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, ilk derece mahkemesinin yaklaşımını yerinde bulmadı. Daire, bir davanın hukuki niteliğinin yalnızca tarafların dilekçelerinde kullandığı ifadeler üzerinden belirlenemeyeceğini vurguladı.

Yargıtay kararında, tarafların taleplerini hangi hukuki kavramla tanımladığının mahkemeyi bağlamayacağı belirtildi. Mahkemenin, uyuşmazlığın içeriğini ve tarafların gerçek talebini dikkate alarak davanın hukuki niteliğini kendisinin belirlemesi gerektiği ifade edildi.

Daire, somut olayda kiracının talebinin kesinleşmiş bir icra takibi nedeniyle zorunlu olarak yaptığı ödemenin geri alınmasına ilişkin olmadığını tespit etti.

Bu nedenle uyuşmazlığın, kira ilişkisi sırasında fazla ödendiği iddia edilen bedelin geri alınmasına yönelik bir alacak talebi olarak değerlendirilmesi gerektiğine karar verdi.

Fazla Ödeme Yapılıp Yapılmadığı Araştırılacak

Yargıtay, ilk derece mahkemesinin yalnızca davanın istirdat davası olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle davayı reddetmesini hukuka uygun bulmadı.

Daireye göre mahkemenin öncelikle kiracının gerçekten sözleşmede belirlenen bedelden daha fazla ödeme yapıp yapmadığını araştırması gerekiyor. Fazla ödeme bulunduğunun tespit edilmesi halinde ise bu tutarın kiracıya iade edilip edilmeyeceğinin esas yönünden değerlendirilmesi gerekiyor.

Bu gerekçelerle Adalet Bakanlığının kanun yararına temyiz başvurusunu kabul eden Yargıtay, ilk derece mahkemesinin kararını kanun yararına bozdu.

Karar, kira ilişkilerinde fazla ödeme yaptığını düşünen kiracılar açısından dikkat çekici bir değerlendirme ortaya koydu. Buna göre, talebin hangi hukuki isimle ifade edildiğinden çok, ödemenin neden yapıldığı ve taraflar arasındaki uyuşmazlığın gerçek niteliği önem taşıyacak.

18 Bin Liralık Vekalet Ücreti de Hukuka Aykırı Bulundu

Yargıtay incelemesinde ayrıca davalı lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkin de değerlendirme yapıldı.

Dava konusu tutarın 9 bin 822 lira olmasına rağmen ilk derece mahkemesinin davalı lehine 18 bin lira vekalet ücretine hükmettiği görüldü.

Yargıtay, vekalet ücretinin reddedilen dava değerini aşamayacağına dikkat çekerek bu kısmın da hukuka aykırı olduğuna karar verdi.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 5 Mayıs 2026 tarihinde oy birliğiyle verdiği karar, 19 Ağustos 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı.