SGK'dan Yeni Dönem: Prim Borçları Maaşlardan Otomatik Kesilecek

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), milyonlarca kişiyi ilgilendiren önemli bir uygulamayı hayata geçirdi. Yeni düzenlemeyle birlikte, emekli maaşı veya çeşitli sosyal güvenlik gelirleri alan vatandaşların birikmiş prim borçları, herhangi bir icra süreci başlatılmadan ve ayrıca onay alınmadan doğrudan maaşlardan tahsil edilecek.

Yasal çerçevede en fazla yüzde 25’e kadar kesinti yapılabilmesine rağmen, uygulamada standart oran yüzde 10 olarak belirlendi. Bu kesintilerde öncelik ise Genel Sağlık Sigortası (GSS) borçlarına verilecek.

İcra Yok, Onay Şartı Yok: Kesintiler Otomatik Yapılacak

SGK’nın devreye aldığı yeni sistemle birlikte, kuruma prim borcu bulunan emekli ve hak sahiplerinin borçları maaşlarından doğrudan kesilecek. Bu süreçte ne icra takibi başlatılacak ne de borçlunun onayı aranacak.

Standart kesinti oranı yüzde 10 olarak uygulanacak olsa da, yasal üst sınır yüzde 25 olarak korunuyor. Böylece borçların daha hızlı tahsil edilmesi hedefleniyor.

Hangi Gelirlerden Kesinti Yapılacak?

Düzenleme kapsamında kesinti uygulanacak kişi ve gelir türleri netleşti. Buna göre aşağıdaki gruplar uygulamadan etkilenecek:

İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle sürekli iş göremezlik geliri alanlar

Malullük, vazife malullüğü ve yaşlılık aylığı alanlar

Emeklilik sonrası geçmişe dönük GSS borcu tespit edilenler

Vefat eden sigortalıların maaş alan hak sahipleri (eş, çocuk, anne-baba)

Ölüm aylığı alıp kendi adına prim borcu bulunan kişiler

Birden fazla maaş alan kişiler için her bir gelir kaleminden ayrı ayrı yüzde 10 kesinti yapılabilecek. Ancak borcu bulunmayan hak sahiplerinin maaşlarına herhangi bir müdahale yapılmayacak.

Bazı Aylıklar Kesinti Dışında Tutuldu

Yeni uygulamada bazı özel statüdeki aylıklar kapsam dışında bırakıldı. Kesinti yapılmayacak gruplar şöyle:

Başarılı sporculara bağlanan aylıklar

Terör ve terörle mücadele kapsamında verilen maaşlar

Hazine tarafından karşılanan şeref aylıkları

SGK Hangi Borçları Öncelikli Tahsil Edecek?

Maaşlardan yapılacak kesintilerde borç türlerine göre bir öncelik sıralaması uygulanacak. Buna göre tahsilat şu sırayla gerçekleştirilecek:

Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borçları

4/1-a (SSK) kapsamındaki eski sigortalılık borçları

Ek 5 ve Ek 6 kapsamındaki sigorta borçları

4/1-b (Bağ-Kur) borçları

4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamındaki borçlanmalar

Birden fazla borcun bulunması durumunda, zamanaşımına uğramamış en eski borçtan tahsilata başlanacak. Ayrıca nafaka borçları, yasal olarak SGK alacaklarının önünde yer alacak. Kurumun fazla veya yersiz ödeme kaynaklı alacakları da öncelikli olarak tahsil edilecek.

Kesintilere İtiraz Hakkı Bulunuyor

Maaşından kesinti yapılan vatandaşlar için itiraz yolu açık olacak. Başvurular şu şekilde yapılabilecek:

GSS borçları için: İkamet edilen yerdeki SGK il müdürlüğü veya sosyal güvenlik merkezi

Diğer borçlar için: Borcun kayıtlı olduğu ilgili SGK birimi

İtirazın reddedilmesi halinde ise vatandaşlar konuyu yargıya taşıma hakkına sahip olacak.

Yeni düzenleme ile birlikte SGK’nın alacaklarını daha hızlı ve etkin şekilde tahsil etmesi hedeflenirken, uygulamanın milyonlarca emekli ve hak sahibinin gelirini doğrudan etkilemesi bekleniyor.