İstanbul İlçe Bazında Sel Risk Haritası ile Tehlike Bölgeleri Belirlendi
İTÜ uzmanları tarafından yapay zeka destekli olarak hazırlanan sel riski analizine göre, İstanbul'da en yüksek sel tehlikesi Fatih, Gaziosmanpaşa, Bağcılar, Güngören ve Beyoğlu ilçelerinde gözlendi.
İklim değişikliğinin tetiklediği şiddetli yağışlar ve kontrolsüz betonlaşma, İstanbul’da sel riskini kapıya dayadı. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) ve AKOM iş birliğiyle hazırlanan dev projede, Türkiye’de ilk kez yapay zeka kullanılarak ilçe bazlı sel risk haritası oluşturuldu. Çarpıcı sonuçların yer aldığı rapor, şehrin merkezindeki nüfus yoğunluğunun tehlikeyi nasıl büyüttüğünü gözler önüne serdi.
İşte Riskin "Zirve" Yaptığı İlçeler
Yapay zeka algoritmasının; topografya, altyapı, nüfus ve geçmiş taşkın verilerini analiz ederek çıkardığı sonuçlara göre, sel tehlikesinin en yüksek olduğu ilçeler şunlar:
Fatih
Gaziosmanpaşa
Bağcılar
Güngören
Beyoğlu
Buna karşılık; Adalar, Şile, Silivri, Sarıyer ve Çekmeköy sel riski bakımından İstanbul’un en güvenli bölgeleri olarak listede yer aldı.
Avrupa Yakası Alarm Veriyor
Proje yürütücüsü Doç. Dr. Ömer Ekmekcioğlu, riskin temel kaynağının "insan ve yapılaşma" olduğuna dikkat çekti. Ekmekcioğlu’nun analizlerine göre;
Avrupa Yakası: Esenler, Bağcılar ve Güngören gibi nüfusun sıkıştığı "merkez kuşak" kronik risk altında.
Anadolu Yakası: Üsküdar, Kadıköy, Ümraniye ve Ataşehir riskli grupta olsa da Avrupa Yakası’ndaki ilçelere oranla daha güvenli bir tablo çiziyor.
Kritik Yüzde 10: İstanbul’un yüzey alanının sadece %10’u "yüksek tehlike" kategorisinde ancak bu dar alan, şehrin nüfusunun devasa bir kısmını barındırdığı için risk katlanıyor.
Yapay Zeka Yüzde 95 Doğrulukla Tahmin Ediyor
Çalışmanın en dikkat çekici yanı, geçmiş sel olaylarından "ders çıkaran" bir yapay zeka algoritmasının kullanılması oldu. Yaklaşık 35 farklı göstergeyi (eğim, drenaj ağı, meteorolojik veriler vb.) harmanlayan sistem, gelecekteki taşkın potansiyelini yüzde 90-95 doğruluk payıyla önceden kestirebiliyor.
Kurtuluş Reçetesi: Doğa Temelli Çözümler
Beton zeminlerin suyun toprakla buluşmasını engellediğini belirten Doç. Dr. Ekmekcioğlu, İstanbul’u rahatlatacak şu çözüm önerilerini sıraladı:
Yağmur Bahçeleri ve Hasadı: Çatılarda biriken suyun doğrudan sokağa akması yerine depolanması.
Geçirimli Zeminler: Suyun yeraltına sızmasına izin veren modern kaldırım ve yol malzemeleri.
Geciktirme Stratejisi: Yağışın anında akışa geçmesini engelleyerek altyapı üzerindeki yükün hafifletilmesi.
İstanbul'un bu "risk haritası" belediyelerin altyapı yatırımları için bir rehber niteliği taşıyor.